Portretten / de 19e eeuw

Vergroot deze foto

Portret van Prins Hendrik als zeeofficier

  • Nicolaas Pieneman, 1848
  • Momenteel niet te zien in het museum

Prins Hendrik toonde van jongs af aan belangstelling voor de zeevaart. Ter voorbereiding op zijn taak bij de marine werd de derde zoon van de latere koning Willem II en Anna Paulowna onder begeleiding gesteld van Pieter Arriëns. Deze kapitein-luitenant-ter-zee ontwierp een lesprogramma waarbij de prins tussen 1832-1838 ruim vijftig maanden op zee zou verblijven. Zijn bijnaam ‘de Zeevaarder’ dankte prins Hendrik aan de vele reizen die hij sindsdien over de hele wereld maakte. Op dit schilderij van kunstenaar Nicolaas Pieneman, dienend als schets voor het levensgrote portret in Paleis Soestdijk, is de prins aan het eind van zijn actieve loopbaan als zeeofficier afgebeeld aan boord van een schip. Hij is hier gekleed in een donkerblauwe rok van een marineuniform met gouden epauletten op de schouders. In zijn rechterhand houdt de prins witte handschoenen en zijn steek (hoofddeksel) vast, terwijl hij met zijn linkerhand steunt op een scheepskanon.

Op 3 juni 1833, net voor zijn dertiende verjaardag, stapte prins Hendrik aan boord van de Zr.Ms. korvet Nehalennia voor zijn eerste reis. Deze tocht over de Atlantische Oceaan duurde anderhalve maand en bracht hem naar de noordkust van Spanje. Hierna reisde hij onder meer naar het Oostzeegebied, Amerika en Nederlands-Indië. Het bezoek aan dit laatste gebied was bijzonder, want niet eerder had iemand van de koninklijke familie deze Nederlandse kolonie bezocht. Prins Hendrik sloot zijn opleiding in september 1839 af door als eerste officier naar het Middellands Zeegebied te vertrekken. Daarna voerde hij elf jaar lang tijdens verschillende reizen zelf het commando, maar begin 1850 kwam hier een einde aan. Zijn broer, inmiddels koning Willem III, benoemde hem tot stadhouder van het Groothertogdom Luxemburg. Toch uitte prins Hendrik ook na die tijd zijn interesse in de marine en de koopvaardij en speelde hij een belangrijke rol in de bevordering van de Nederlandse handel.

  • Objectnummer: 1926-0026-SCH
  • Afmetingen: 41,5 x 34,5 cm
  • Materialen: Olieverf op doek

Literatuur

  • Ph. M. Bosscher e.a., Prins Hendrik de zeevaarder (Naarden [1975]) 50-78.
  • W.J.C. Huyssen van Kattendijke, Met prins Hendrik naar de Oost. De reis van W.J.C. Huyssen van Kattendijke naar Nederlands-Indië, 1836-1838, ed. Katrientje Huyssen van Kattendijke-Frank (Zutphen 2004) 17-27.
Lees meer