De schutterij en magistraat / de 17e eeuw

Vergroot deze foto

De officieren van het Oranjevendel verlaten het stadhuis aan de Groenmarkt

  • Jan van Ravesteyn, 1616
  • Nu te zien in de Schutterszaal (zaal 8)

Met een stoïcijnse blik kijkt kapitein Cornelis Jacobsz. van Wou ons aan, terwijl hij rechts het bordes van het stadhuis aan de Groenmarkt verlaat. Onder zijn aanvoering keren de 25 schutters van het Oranje Vendel van de Sint-Sebastiaansschutterij terug van hun ontvangst door de Haagse magistraat. In de bovenste rij (zevende man van links) heeft Jan Anthonisz. van Ravesteyn zichzelf geportretteerd. De schilder was lid van het vendel, maar op 18 oktober 1618 werd hij van zijn schuttersplichten vrijgesteld als dank voor het vervaardigen van het omvangrijke groepsportret De magistraat ontvangt de officieren van de schutterij op de Sint Sebastiaansdoelen​.

Ruwweg zijn er in het genre van het schuttersstuk twee composities te onderscheiden: ten eerste portretten waarop schutters over twee horizontale rijen zijn verdeeld en ten tweede die waarop de schutters rond een tafel zijn gegroepeerd. Hoewel de twee rijen in dit werk nog goed te herkennen zijn, heeft Van Ravesteyn met dit schilderij een eerste stap gezet om deze traditie te vernieuwen. De figuren zijn niet langer statisch en in keurige rijen weergeven. Door de levendige compositie vormt dit groepsportret een belangrijke bijdrage aan de ontwikkeling van het Hollandse schuttersstuk.

  • Objectnummer: 0000-0024-SCH
  • Materialen: hout, olieverf
  • Afmetingen: 203 x 180 cm

Literatuur

  • Alois Riegl, Das holländische Gruppenporträt (Wenen 1931).
  • Eric Domela Nieuwenhuis, ‘De vroege schuttersstukken van de Haagse Sebastiaansdoelen’, in: Face Book. Studies on Dutch and Flemish portraiture of the 16th-18th centuries (Den Haag 2012) 99-107, aldaar 101-102.
Lees meer