Oranje in de stad / de 17e eeuw

Vergroot deze foto

Amalia van Solms

  • Michiel Jansz. van Mierevelt [atelier], ca. 1634
  • Nuu te zien in zaal 2

Voor dit portret van Amalia van Solms baseerde schilder Michiel Jansz. van Mierevelt zich op een ontwerp uit 1629 toen de vrouw van Frederik Hendrik voor het laatst voor hem poseerde. Amalia is hier uitgebeeld in een zwarte japon versierd met rozetten en een grote samengestelde kanten kraag. Parels sieren haar lichaam en hangen om haar hals, langs haar decolleté, om haar armen, in haar oor en in het haar. Middels deze accenten in haar kleding leidt schilder Van Mierevelt de aandacht van de beschouwer in de richting van haar gezicht.

In of kort vóór 1634 deed de Haagse magistraat het verzoek aan het atelier van Van Mierevelt om twee kniestukken - portretten waarop de geportretteerden tot aan de knie zijn afgebeeld - van Frederik Hendrik en zijn vrouw Amalia te vervaardigen. Ons schilderij zou als pendant van het portret van de prins van Oranje in het stadhuis komen te hangen. De totale kosten voor beide werken bedroegen 216 pond die in 1634 door de stad betaald werden. Mogelijk heeft het stadsbestuur zich voor deze opdracht laten inspireren door de Delftse collega’s die kort daarvoor een portret van Amalia hadden besteld ter decoratie van het stadhuis.

Amalia van Solms groeide op aan het keurvorstelijk hof in Heidelberg waar haar vader Johan Albrecht I van Solms de functie van groothofmeester bekleedde. Hier werd zij aangesteld als hofdame van Elizabeth Stuart, de vrouw van ‘Winterkoning’ Frederik V van de Palts, met wie zij naar Den Haag kwam. In de Hofstad ontmoette Amalia haar achttien jaar oudere achterneef Frederik Hendrik. Na een romance van ongeveer drie jaar traden zij op 4 april 1625 met elkaar in het huwelijk. Deze verbintenis met de prins van Oranje bracht een verandering in Amalia’s status teweeg die haar tot rivaal van Elizabeth maakte. De ‘Winterkoningin’ weigerde haar vroegere hofdame als haar gelijke te zien. Amalia was niet als prinses geboren en dus niet van koninklijke bloede. Ook was het ambt en de titel van haar man niet door God verleend, zoals dit wel het geval was bij Elizabeths vader, koning Jacobus I van Engeland.

  • Objectnummer: 0000-0063-SCH
  • Materialen: Olieverf op doek
  • Afmetingen: 114,5 x 89,0 cm

Literatuur

  • Anita Jansen (red.), De portretfabriek van Michiel van Mierevelt (1566-1641) (Delft 2011) cat. no. 6.
  • Nadine Akkerman, Rivalen aan het Haagse Hof. Elizabeth Stuart & Amalia von Solms (Den Haag 2014) 3-5.
  • Marieke Tiethoff-Spliethoff, ‘Representatie en rollenspel. De portretkunst aan het hof van Frederik Hendrik en Amalia’, in: Marika Keblusek en Jori Zijlmans (red.), Vorstelijk Vertoon. Aan het hof van Frederik Hendrik en Amalia (Den Haag/Zwolle 1997) 161-199, aldaar 163-164.

Lees meer